يوسف بن تاشفين علاوه بر آنكه سرداران سپاه را خود برمىگزيد ، در گزينش دبيران و وزيران خود نيز سعى وافى به كار مىبرد . دبير او پيش از آنكه براى بار نخست به اندلس رود ، يكى از ادباى اندلس بود ، از مردم المريه ، به نام عبد الرحمان بن اسباط يا عبد الرحمان بن اسبط . در ايام فرمانروايى بنى صمادح هم در المريه همان سمت را داشت . عبد الرحمان در سال 472 از دريا گذشت و در پى بخت و طالع خويش به مراكش آمد و در دستگاه اميره حره زينب زوجهء يوسف صاحب كارى شد تا به منصب دبيرى رسيد . چون اميره حره زينب بمرد ، يوسف او را به دبيرى خويش برگماشت و در اين منصب صاحب نام و آوازه شد و شأن و شوكتى حاصل كرد . عبد الرحمان مردى خردمند و باوقار و دورانديش بود . يوسف به خرد و توانايى او و آگاهىاش به امور اندلس اعتماد داشت . عبد الرحمان در داخل شدن يوسف به اندلس و پاسخ به فرياد خواهى امراى طوايف تأثير مهمى داشت . همو بود كه به يوسف تلقين كرد كه براى ورود به اندلس نخست از معتمد بن عباد بخواهد كه جزيرة الخضراء را به عنوان پايگاهى در اختيار او قرار دهد « 1 » . درخور ذكر است كه يوسف ابن تاشفين عربى نمىدانست در حالىكه عبد الرحمان بن اسباط به زبان بربرى كه يوسف بدان سخن مىگفت نيك آشنا بود « 2 » و اين از علل موفقيت او بود . چون در سال 487 ه عبد الرحمان بن اسباط درگذشت ، سمت دبيرى او را يكى از بزرگترين كتاب آن روز اندلس ، محمد بن سليمان بن القصيره معروف به ابو بكر بن القصيره بر عهده گرفت و اين همان كسى است كه ابن الصيرفى او را چنين وصف مىكند : « وزير كاتب صاحب نظم و نثر و برپاى دارنده ستون كتابت و حامل لواى بلاغت ، آنكه هيچگاه از شأن او كاسته نشود و نور جلالتش خاموشى نپذيرد ، هم شعرش استادانه است و هم نثرش اديبانه » « 3 » . ابو بكر بن القصيره در سال 496 كه يوسف فرزند خود را به ولايت عهدى برگزيد - چنان كه گفتيم - منشور ولايت عهدى او در نهايت بلاغت بنوشت . چون يوسف درگذشت ابو بكر بن القصيره سمت

--> ( 1 ) . الحلل الموشيه ، ص 32 . ( 2 ) . ابن خلكان وفيات الاعيان ، ج 2 / ص 482 . ( 3 ) . ابن الخطيب ، از ابن الصيرفى ، در الاحاطه ( همان نسخه اسكوريال ) .